Tekstil ve hazır giyime turizm dopingi

Türkiye ekonomisinin lokomotif sektörleri olan tekstil, hazır giyim ve turizm birbirini etkileyerek büyüyor.

Türkiye’yi ziyaret eden turistlere önemli miktarda hazır giyim ürünü satışı yapılıyor; bu amaçla Türkiye’ye gelen turistler de ciroya önemli katkı sunuyor. Öte yandan otel satın almaları vb. kanalıyla tekstil sektörü de turizmin getirilerinden yararlanıyor.
2016 yılında yaşanan terör olayları ve darbe girişimi sonrasında Türkiye’ye gelen turist sayısında ciddi ölçüde düşüş olmuş, tekstil ve hazır giyim sektöründeki satın almacılar da Türkiye’ye gelmekten imtina edince sektör olumsuz yönde etkilenmişti. Ancak geçen yılın ikinci yarısından itibaren ibre tersine dönmeye başladı. Türkiye’nin bu yıl 40 milyona yakın turisti ağırlaması ve geçen yıl 26.5 milyar dolar olan turizm gelirinin bu yıl 32 milyar dolara çıkması bekleniyor.

Turist sayısındaki yükseliş ve turistik harcamalardaki toparlanma, tekstil ve hazır giyim sektöründe de beklentileri artırdı.
Mevcut olumlu seyrin 2018 yılının ikinci yarısında da devam etmesini beklediklerini söyleyen İstanbul Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği (İHKİB) Başkanı Mustafa Gültepe, “Türkiye’yi ziyaret eden turist sayısında ve turistik harcamalardaki artışa paralel olarak hazır giyim ürünlerinin turistik satışlarında ciddi bir artış bekliyoruz. Bu satışların sektörün genelini olumlu yönde etkileyeceğini öngörüyoruz” diyor.   
Bu olumlu gelişmeler hazır giyim sektöründeki rakamlara olumlu yansımaya başladı.
Türk hazır giyim ve konfeksiyon sektöründe 2018 genelinde, 2017’ye göre ihracatta ortalama yüzde 10 artışla yaklaşık 19 milyar dolarlık bir seviye yakalanması bekleniyor. İç pazarda da ihracata paralel olarak yaklaşık yüzde 10 düzeylerine yakın bir artış öngörülüyor.
Diğer yandan Mustafa Gültepe, “İç pazarda büyüme beklentimiz enflasyon kapsamında fiyat artışlarına paralel olarak daha stabil ve ılımlıyken, ihracatta döviz kurunda yaşanan artışlara bağlı (özellikle Euro kurunda) daha olumlu bir seyir bekliyoruz” diyor.

Turist profili alımlara yansıyor
Son yıllarda Türkiye’ye gelen turist profilinde de bir değişim söz konusu. Geçmiş dönemlerde bu tip satışlarda Rusya ve eski Doğu Bloku ülkelerinden gelen müşteriler başı çekerken, son yıllarda Ortadoğu’dan gelen müşteriler ağırlık kazandı. Yine bazı Afrika ülkelerinden gelen turistler de Türkiye’den hazır giyim alışverişi yapıyorlar. Ortadoğu kaynaklı turist sayısındaki artış, sektörün üretimini ve cirosunu doğrudan etkiliyor. Bu coğrafyadan gelen turistler, özellikle kadın giyim alanında ciddi bir satın alma kapasitesi taşıyor.
Ortadoğulu turistler daha “kapalı ve muhafazakâr” olarak niteleyebileceğimiz ürünler kadar, ülkelerinde bulamadıkları modern kıyafetlere de büyük ilgi gösteriyorlar. Ortadoğulu ailelerde daha yüksek olan çocuk ve bebek sayısı da hazır giyim alışverişlerinde bebek ve çocuk ürünlerinin payını artırıyor.
Ortadoğu’dan ve Rusya’dan gelen turistler genellikle yüksek alım gücüne sahip. Doğal olarak onların alışveriş iştahı sepet ortalamalarını yükseltiyor. Ürün bazında ise ağırlık, kadın giyimi ile bebek ve çocuk giyim ürünlerinde.

Ev tekstilinde etki hissediliyor
Sadece hazır giyim değil, ev tekstili sektörü de turizmdeki gelişmelerden yakından etkileniyor. 3 milyar dolarlık ihracat rakamıyla dünya ev tekstili ihracatından yüzde 3.6 pay alan Türkiye, brode ve güpürde dünyanın en büyük makine parkına sahip, havlu bornoz grubunda dünyanın en büyük üç tedarikçisinden biri. Nevresimde ise Avrupa’nın en yüksek kapasiteli üretim yapan fabrikası Türkiye’de bulunuyor.
Bu dev sektör de 2016 ve 2017 yıllarında turizmde yaşanan olumsuz gelişmelerden payını aldı. Otellerde yaşanan sıkıntılar tekstilde toplu alımları azaltırken, yurtdışından gelen müşteriler ve fuarların ziyaretçi sayıları da geriledi. Türkiye Ev Tekstili Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TETSİAD) Başkanı Ali Sami Aydın, “2018 başından itibaren eskiye dönüşü hatırlatan ziyaretçi ve alıcılarla karşılaştığımızı ve rakamların sevindirici olduğunu ifade edebiliriz. Ülkemize gelen yabancı turistte en çok artışın Rusya, Almanya, İngiltere ve Polonya gibi ülkelerden olduğunu görüyoruz. Bu ülkelerdeki olumlu Türkiye algısı sektörümüze de aynı şekilde yansımakta. Bu yıl gerçekleştirdiğimiz Evteks Fuarı’nda bir önceki yıla oranla yabancı ziyaretçi sayısında yüzde 20’lik artış söz konusu. Ziyaretçi artışının özellikle Avrupa ülkelerinden olmasını ise sevindirici bir durum olarak değerlendiriyoruz” diyor.
2018’deki olumlu gelişmelerin sektörün rakamlarına da olumlu yansıması bekleniyor. 2018 yılında yüzde 10’luk artışla 3.3 milyar dolarlık ihracat hedefleniyor. İhracatta Almanya, ABD, Rusya, İtalya, İngiltere, Fransa, Hollanda, Polonya, İran ve Romanya öne çıkıyor.
Osmanbey de turizm sektöründeki gelişmelerden yakından etkilenen piyasalar arasında. 2017 yılında Osmanbey’den 1 milyon 494 milyon dolarlık kayıtlı ihracat gerçekleşti. İhracatın yüzde 42’si Avrupa Birliği ülkelerine, yüzde 36’sı Ortadoğu ülkelerine yapıldı.
Bölge olarak hazır giyim ve konfeksiyonda ihracat ağırlıklı üretim ve pazarlama yaptıklarını söyleyen Osmanbey Tekstilci İş İnsanları Derneği (OTİAD) Başkanı Rıdvan Kandağ, “Global ekonomik ve siyasi gelişmeler bölgemizi direk etkileyen ana faktörler. Bu nedenle turizmdeki olumsuzluk, direkt ticaret turizmine de olumsuz etki ediyor” diyor.
Osmanbey’de 2018’de dolar bazında minimum yüzde 7 büyüme ile 1 milyon 600 bin dolarlık ihracat hedefleniyor.
Turizmdeki yükselişle birlikte, tekstil ve hazır giyimin her alanında umutlar yüksek. Yıl sonu verileri tabloyu tüm ayrıntılarıyla ortaya koyacak kuşkusuz.

Murat Tomruk / Setur Genel Müdür Yardımcısı
“Yıl sonuna turist sayısı artacak”
2018 yılı sonunda yurtdışından gelecek turist sayısında önemli bir artış bekliyoruz. Tatilin temel harcamalar listesinde yerini alması ve metropollerde yaşayan kesimin oluşturduğu segmentin genişlemesi, tatil pazarının 2020’ye kadar önemli oranda büyüyeceğini gösteriyor. Setur olarak 2017 için yüzde 20 büyüme hedeflemiştik, yüzde 30’u aştık. 2018’in, geçtiğimiz son iki yıla oranla büyümeye daha açık bir yıl olduğunu gözlemliyor ve seyahat harcamalarında önemli bir artış bekliyoruz. 2018 yılında yurtiçi tatil otelleri erken rezervasyon dönemi taleplerine bakarsak, ilginin 2017’ye göre yüzde 70 oranında daha yüksek olduğunu söyleyebiliriz. 2018’i, 2017’ye oranla yüzde 20 civarı büyümeyle kapatacağımızı öngörüyoruz. Geçen yıl olduğu gibi bu oranın yükselmesi sürpriz olmayacak.

Ali Sami Aydın / Türkiye Ev Tekstili Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TETSİAD) Başkanı
İnovasyon ve tasarımla öne çıkıyor
Dünya ticaretinin, dünya toplam istihdamının ve yine dünya üretiminin içinde ev tekstilinin önemli yer tuttuğunu söyleyebiliriz. Tüm tekstil alanında ise son 10 yıldır yoğun şekilde yaşanan ‘fast fashion’ (hızlı moda) trendi, ev tekstilinde de sezonların çoğalmasına ve ev içinde kullanılan ürünlerin de hızlı yenilenmesine neden oluyor.  Türkiye, dünya ev tekstili tasarım ve üretim ağı içinde önemli bir yere sahip. Dünyada yaşanan bu değişimin, tasarım ve üretim ile Türkiye tarafından beslendiğini söylememiz mümkün. Uzun yıllardır düzenlediğimiz Evteks Fuarı artık sadece üretim gücümüzü değil, yıllar itibarıyla tasarım gücümüzü de ortaya koymaya başladı. Bu da bizleri diğer ülke üreticilerinden daha ayrıcalıklı bir konuma getiriyor. Amacımız özellikle inovasyon ve tasarım yeteneğimizi daha da geliştirmek.